BSN en DigiD in Nederland: zo regel je het stap voor stap

Het eerste wat je in Nederland moet regelen, is je BSN (burgerservicenummer): je persoonlijke nummer bij de Nederlandse overheid. Zonder BSN kan je werkgever je niet aanmelden, krijg je geen normaal loon en kun je ook geen zorgverzekering afsluiten. Het goede nieuws: als EU-burger is het makkelijk te krijgen, en het is gratis.

Twee routes: RNI of BRP

Welke route je neemt, hangt af van hoe lang je blijft:

	RNI (Registratie Niet-Ingezetenen)	BRP (Basisregistratie Personen)
Voor wie?	Als je korter dan 4 maanden blijft, of als je niet in Nederland woont.	Als je langer dan 4 maanden in Nederland blijft.
Waar?	Bij een RNI-loket. Die zijn er in veel grotere steden, en als EU-burger mag je zelf kiezen welk loket.	Bij de gemeente waar je woont.
Wat krijg je?	Een BSN, meestal nog dezelfde dag.	Een BSN en een ingeschreven adres in Nederland.

Veel seizoenwerkers en starters beginnen met RNI, omdat het snel gaat. Maar blijf je langer dan 4 maanden? Dan moet je je volgens de wet inschrijven bij de gemeente (BRP) op het adres waar je woont, ook als je in huisvesting van het bureau woont.

Wat neem je mee?

• Een geldig paspoort of een geldige identiteitskaart. Dit is het belangrijkste.
• Voor inschrijving in de BRP: een bewijs van je adres (een huurcontract of een verklaring van degene bij wie je woont). Woon je in huisvesting van het bureau? Dan geeft het bureau je dit meestal.
• Spreek je geen Nederlands of Engels? Dan mag je een tolk meenemen.

Op veel plekken kun je het RNI-formulier vooraf online invullen. Met de QR-code die je dan krijgt, gaat het sneller aan het loket. Je moet altijd een afspraak maken.

Vaak regelt het bureau het. Veel bureaus maken een afspraak voor een groep nieuwe medewerkers, en brengen je er ook heen. Vraag ernaar als je je contract tekent.

Wat kost het?

Een BSN aanvragen is gratis. Vraagt iemand je geld om "je BSN te regelen"? Wees dan voorzichtig: dat is vaak oplichting.

Waarvoor heb je je BSN nodig?

• Je werkgever meldt je ermee aan en betaalt er belasting voor je mee.
• Je sluit er een zorgverzekering mee af. Die is in Nederland verplicht als je hier werkt. Meer daarover in ons artikel over de zorgverzekering.
• Je opent er een Nederlandse bankrekening mee, en je kunt er toeslagen mee aanvragen.

Pas goed op je BSN: stuur het niet op een foto naar onbekenden, en geef het niet aan "bureaus" die je niet hebt gecontroleerd.

DigiD: voor zaken die je online regelt

DigiD is je Nederlandse inlog voor online zaken met de overheid (gebruikersnaam en wachtwoord, of een app). Hiermee log je in bij de Belastingdienst, vraag je zorgtoeslag aan en regel je je belastingteruggave. De stappen:

1. Aanvragen op digid.nl. Je hebt nodig: je BSN, een geldig identiteitsbewijs, een telefoon waarop je sms'jes ontvangt, en een e-mailadres.
2. Activeren. Heb je geen ingeschreven adres in Nederland (dus met RNI)? Dan moet je DigiD persoonlijk activeren aan een balie. Je krijgt dan een code per sms, die je daar gebruikt. Bij sommige RNI-loketten kun je dit activeren ook regelen, maar daar heb je een aparte afspraak voor nodig. Sta je ingeschreven bij de gemeente (BRP)? Dan krijg je de activeringscode meestal per brief op je Nederlandse adres.
3. Gebruiken in de DigiD-app of in je browser.

Veelgemaakte fouten

• Je stapt na 4 maanden niet over van RNI naar BRP. Dat kan problemen geven met je belasting en je toeslagen.
• Je verhuist en meldt het niet. Ga je naar een nieuwe woonplek? Geef je nieuwe adres dan door aan de gemeente.
• Je kijkt niet naar je post. Officiële brieven (belasting, verzekeraar) komen op je ingeschreven adres. Woon je in huisvesting van het bureau? Vraag dan hoe je je post krijgt.

Samengevat

Je BSN is de eerste stap: gratis, te regelen met één afspraak, en vaak helpt het bureau je erbij. Blijf je langer dan 4 maanden? Schrijf je dan in bij de gemeente, en vraag DigiD aan, zodat je je belasting en toeslagen online kunt regelen. Wat je verder moet doen, lees je in de checklist voor je eerste weken.